Gençlik ve Spor Bakanlığı, gençlerin sosyal medya kullanım davranış ve tutumlarına yönelik bir araştırma gerçekleştirdi. Türkiyedeki gençleri daha yakından tanımayı ve anlamayı amaçlayan araştırma 15-29 yaş arası 2057 gencin katılımıyla gerçekleştirildi.
Dünyada olduğu gibi Türkiyede de sosyal medyanın etki alanının genişlemesi ile birlikte sosyal medya ve gençlik ilişkisini anlamaya yönelik bir araştırmanın yapılması gerekliliği ortaya çıktı. Bu ihtiyacı ortadan kaldırmak ve Türkiye gençliğini daha yakından tanımak ve anlamak için Gençlik ve Spor Bakanlığı, sosyal medya ve gençlik ilişkisini incelemek üzere Gençlik ve Sosyal Medya Araştırmasını gerçekleştirdi.
Gençlik ve Sosyal Medya Araştırması, 15-29 yaş arası gençlerin sosyal medya ile ilgili tutum ve davranışlarını anlamak amacıyla, Temmuz-Eylül 2013 tarihleri arasında niceliksel araştırma yöntemi kullanılarak online olarak gerçekleştirildi. Araştırma için toplam 26 ilden 2057 genç ile görüşme yapıldı.
Araştırma sadece üniversite öğrencilerini değil çalışan, çalışmayan, evli-çocuklu gibi farklı genç profillerini kapsamaktadır. Araştırmada yer alan gençlerin %77si bekar, %14ü çocuk sahibi, %40ı çalışan, %14ü lise öğrencisi, %7si ise ev hanımıdır. Araştırmaya katılan internet kullanıcısı gençlerin %96sı sosyal medya kullanıcısıdır. Araştırma, gençlerin %40ının annesi, %47sinin de babası sosyal medya kullandığını da ortaya koydu. Ülke gençlerinin yanı sıra ebeveynlerin de sosyal medya ile bir ilişki içinde olduğu görüldü.
GENÇLER EN ÇOK DİZÜSTÜ BİLGİSAYARLARI KULLANIYOR
Araştırma sonuçlarına göre gençlerin %62si sosyal medyaya en çok evlerindeki dizüstü bilgisayarlardan bağlanıyor. Her iki gençten biri akıllı telefon üzerinden sosyal medyayı kullanıyor. Bunların dışında, sosyal medya kullanmak için iş yerindeki bilgisayarı kullananlar ise daha çok 25-29 yaş grubu. Araştırmaya göre internet kafelerde sosyal medya kullanımı ise daha çok Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde genç erkeklerde görülüyor. İstanbulda evde dizüstü bilgisayar, akıllı telefon ve iş yerindeki bilgisayardan; Egede evde dizüstü bilgisayardan ve Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde internet kafelerden sosyal medyaya ulaşıyor.
SOSYAL MEDYADA ALTI SAAT VE ÜZERİ VAKİT GEÇİRENLERİN ORANI %13
Niceliksel araştırma yöntemi kullanılarak yapılan araştırma, gençlerin sosyal medya kullanım sıklıkları, süreleri ve zamanları sosyal medya ile yakın bir ilişki içinde olduklarını gösterdi. Gençlerin %86sı sosyal medyaya günde en az bir kere; %72si ise her gün birkaç kere bağlanıyor. Her üç gençten birisi sosyal medyada en az üç saat geçirmekte. Özellikle 15-17 yaş grubu, bekarlar ve ortaöğretim ve altı mezunlarda bu oran daha yüksek. Araştırmanın çarpıcı verileri arasında yer alan diğer bir bulgu ise sosyal medyada altı saat ve üzeri vakit geçirenlerin oranı. Araştırmaya katılan gençlerin %13ü sosyal medyada 6 saat ve üzeri vakit geçiriyor.
SOSYAL MEDYADA AKTİF BİR GENÇLİK
Online olarak gerçekleştirilen araştırmada gençlerin sosyal medya kullanım şekilleri de incelendi. Araştırma sonundaki verilere göre gençlerin %89u sosyal medyada listelerindeki kişi ve kurumların paylaştıklarını takip ediyor ve %88i arkadaşlarının paylaştıklarına yorum yapıyor. Araştırma ile gençlerin çoğunun sosyal medyada pasif değil, aktif olduğu da tespit edildi. Sosyal medyada görsel yükleme, yazı yazma/tweet atma, ürün, marka/şirket hakkında yorum yazma gibi gençlerin kendi oluşturduğu içeriği başkalarıyla paylaşma davranışlarıyla yoğun bir şekilde karşılaşıldı.
Gençlerin yarısı sosyal medyada tartışmaya/polemiğe en az bir kere girdiğini belirtiyor. 15-17 yaş grubu, erkekler, öğrenciler ve bekârlarda bu oran daha yüksek. En az birkaç kez böyle bir durumu tecrübe edenlerin ise daha çok genç erkekler, bekarlar ve Twitter kullanıcıları olduğu görülüyor.
EN ÇOK, FACEBOOK KULLANILIYOR
Sosyal medya mecraları arasında Facebook, gençlerin en çok kullandığı sosyal ağdır. Facebooku ikinci sırada %57 oranla Youtube ve Instagram gibi görsel paylaşım siteleri takip ediyor. Sosyal medya mecraları arasında Twitter da popüler bir mecra. Araştırmaya katılan 15-29 yaş grubundaki gençlerin %45i Twitter kullanıcısı. Twitter kullanımının öğrenciler, çalışanlar, yükseköğretim mezunları ve bekârlarda daha yüksek olduğu görüldü. Ege Bölgesi ve İstanbul, Türkiye ortalamasına kıyasla Twitterı daha fazla kullanırken, Doğu ve Güneydoğu Anadolu daha az kullanıyor. Sosyal medyada bu 3 mecrayı sırasıyla sözlükler, wikiler, bloglar, interaktif online oyunlar, lokasyon paylaşımları, profesyonel iş ağları ve sanal yaşam alanları izliyor.
GENÇLER, TAKİP EDECEKLERİ KİŞİNİN PROFİLİNİ İNCELEYEREK KARAR VERİYOR
Gençlerin %76sı takip edecekleri kişilere karar verirken en çok o kişinin profilini inceleyerek karar veriyor. Gençler sadece kendileriyle benzer düşüncelere sahip olan kişileri değil farklı düşüncelere sahip olanları da takip ediyor. Yaş ilerledikçe takip edeceği kişinin arkadaşı olması kriteri daha da önem kazanıyor. Takip edilecek kişinin ünlü olması kararda etkili olan unsurlardan birisi, bu unsur ise 15-24 yaş grubundaki gençlerin ve öğrencilerin yarısı üzerinde etkili.
SOSYAL MEDYA EĞLENME VE BİLGİ EDİNME AMAÇLI KULLANILIYOR
Gençlerin %60ı sosyal medyayı en çok eğlence amacıyla kullanıyor. %59u ise bilgi alma/sağlama amacıyla kullandığını belirtiyor. Buradan yola çıkarak, sosyal medyanın gençler açısından sadece eğlence değil aynı zamanda geleneksel medyanın alternatifi olduğu söylenebilir. Sosyal medya, gençlerin yaklaşık yarısı için aynı zamanda serbest zaman geçirme, iletişim kurma, gündem, takip etme/gündem yaratma ve eğitim-öğretim-araştırma anlamına da geliyor.
ERKEKLER SOSYAL MEDYADA EN ÇOK SPOR VE TEKNOLOJİ İÇERİKLERİNİ TAKİP EDİYOR
Araştırma sonucunda gençlerin sosyal medyada en çok yorum yaptığı ilk üç konu günlük olay ve durumlar, müzik, film, TV, dizi yorumları ile toplumsal konu ve olaylar olduğu görüldü. Erkeklerde ilk iki sırayı spor ve teknoloji takip ederken; kadınlarda moda ve alışveriş ilk sırada geliyor. Evli gençlerin toplumsal konu ve olaylar, moda ve alışveriş, din ve beslenme konularında; bekârların ise sosyal medyada müzik, film, TV, dizi yorumları, teknoloji, kültür-sanat etkinlikleri ve spor konularında daha aktif olduğu görülüyor. İstanbulda toplumsal konu ve olaylar ile yeme-içme mekânları; Doğu ve Güneydoğu Anadoluda ise din konusu ülke ortalamasına göre gençler tarafından daha fazla konuşuluyor.
SOSYAL MEDYADA EN ÖNEMLİ KONU ÖZGÜRLÜK
Araştırma sonunda gençler için sosyal medyada en önemli olan konunun %37 oranla özgürlük olduğu tespit edildi. Özgürlük konusu özellikle öğrenciler, bekarlar ve Twitter kullanıcıları için daha da önemli. Bu konuyu güvenirlik, dürüstlük ve paylaşımcılık takip ediyor.
SOSYAL MEDYA TOPLUMSAL BİR PLATFORM OLARAK GÖRÜLÜYOR
Yapılan araştırma ile gençlerin sosyal medyayı çeşitli açılardan politik / toplumsal bir platform olarak gördüğü gözlemlendi. Örneğin, gençlerin %56sı sosyal medyanın kitleleri harekete geçirme gücü olduğu düşüncesinde. Sosyal medyanın bir medya kanalı olmasına ilişkin irdelenen sosyal medyanın geleneksel medyanın alternatifi olduğu ve ana akım medyada yer verilmeyen haberlere ulaşmayı sağladığı ifadelerine ise gençlerin yarısından fazlası katılıyor.